KAYACA’DA 7 MİLYON YILLIK YAŞAMIN İZLERİ GÜN YÜZÜNE ÇIKIYOR

Denizli’nin Tavas ilçesinde bulunan Kayaca Omurgalı Fosil Lokalitesi, milyonlarca yıl öncesine ait yaşamı aydınlatan buluntularıyla bilim dünyasının dikkatini çekmeye devam ediyor. Denizli Müze Müdürlüğü denetiminde ve Kazı Başkanı Doç. Dr. Ahmet İhsan Aytek koordinasyonunda sürdürülen kazı çalışmalarına Denizli Büyükşehir Belediyesi, 2025 ve 2026 sezonlarında da destek veriyor.Yaklaşık 7 milyon yıl öncesine, Üst Miyosen dönemine tarihlenen Kayaca Omurgalı Fosil Lokalitesi, 2017-2021 yıllarında yürütülen yüzey araştırmaları sırasında keşfedildi. Tavas’a bağlı Kayaca Mahallesi yakınlarındaki eski kömür madeni çevresinde bulunan alan, bugün Türkiye’nin en zengin omurgalı fosil yataklarından biri olarak değerlendiriliyor.

YÜZLERCE FOSİL GÜN YÜZÜNE ÇIKTI

Kazılarda bugüne kadar yüzlerce fosil gün yüzüne çıkarıldı. Bölgede üç parmaklı atlar (Hipparion), çeşitli sığır ve antilop türleri, zürafalar, gergedanlar, domuzgiller, fil ve deinotherium gibi iri memelilerin yanı sıra sırtlan, kedi ve sansargiller gibi etçiller, kirpiler, kaplumbağalar ve kuşlara ait fosil kalıntıları tespit edildi. Araştırmacılar, bu zengin fosil çeşitliliğinin Anadolu’nun milyonlarca yıl önce savan benzeri geniş otlaklar ve ormanlık alanlardan oluşan bir ekosisteme sahip olduğunu ortaya koyduğunu belirtiyor. Bilim insanlarına göre Kayaca, yalnızca Türkiye için değil, Avrupa ve Asya arasındaki büyük memeli göçlerinin anlaşılması açısından da önemli bir referans noktası niteliği taşıyor. Özellikle iyi korunmuş kafatası ve iskelet buluntuları, Geç Miyosen dönemindeki hayvan topluluklarının evrimi ve biyocoğrafyası hakkında yeni bilgiler sunuyor.

700’ÜN ÜZERİNDE FOSİL BULUNDU

Kazı alanını eşi Nilgün Çavuşoğlu ile ziyaret gerçekleştiren Denizli Büyükşehir Belediye Başkanı Bülent Nuri Çavuşoğlu da kazı çalışmalarına verilen desteğin süreceğini belirtti. Kazı Başkanı Doç. Dr. Ahmet İhsan Aytek tarafından ağırlanan Çavuşoğlu, buluntuların gün yüzüne çıkarılma süreçleri ve fosillerin konservasyon çalışmaları hakkında kapsamlı bilgi aldı. Yaklaşık 7 ile 9 milyon yıl öncesine (Geç Miyosen) tarihlenen ve fillerin atasal formlarından üç parmaklı atlara, gergedanlardan ceylan ve kılıç dişli kedilere kadar uzanan zengin fauna çeşitliliğine sahip olan bölgede yaklaşık 5 yıldır kazıların devam ettiğini belirten Doç. Dr. Aytek, bugüne kadar 700’ün üzerinde fosile ulaştıklarını kaydetti. Bölgedeki kazılarda, dünya ortalamalarının çok üzerinde etçil hayvan fosiline ulaştıklarını belirten Doç. Dr. Aytek, alanın özellikle kuş fosilleri açısından çok iyi korunmuş olduğuna dikkat çekti. Çalışmaların aynı titizlikle devam ettiğini belirten Aytek, çok sayıda saygın bilim insanının bölgedeki kazı çalışmaları için Denizli’ye geleceğini kaydetti.

GELECEĞE AKTARMAK İSTİYORUZ

İncelemelerin ardından açıklama yapan DBB Başkanı Çavuşoğlu, Denizli’nin sadece antik kentleriyle değil, milyonlarca yıllık doğa mirasıyla da eşsiz bir coğrafya olduğunu belirtti. Çavuşoğlu, “Denizli’miz, yer altı ve yer üstü zenginlikleriyle insanlık ve doğa tarihinin en önemli merkezlerinden biridir. Burada yürütülen bilimsel çalışmalar, kentimizin milyonlarca yıl önceki ekosistemini ve biyoçeşitliliğini gözler önüne seriyor. 2025 ve 2026 kazı sezonlarında sağladığımız desteklerle bu eşsiz mirası korumak, gün yüzüne çıkarmak ve geleceğe aktarmak istiyoruz. Bu özverili çalışmayı yürüten kazı başkanımıza, ekibine ve emeği geçen tüm bilim insanlarına teşekkür ediyorum” diye konuştu.

Diğer yandan Denizli Büyükşehir Belediyesi kentteki arkeolojik ve paleontolojik 10 kazı alanına 9,2 milyon lira destek sağlıyor. 2025 yılında imzalanan ve 2027 yılına kadar devam edecek olan 3 yıllık protokol kapsamında;  Laodikeia, Tripolis, Kale Tabea, Kolossai ve Attouda antik kentleri ile Ekşi Höyük, Aşağıseyit Höyük, Beycesultan Höyük, Yassıhöyük ve Kayaca Omurgalı Fosil Lokalitesi’ndeki kazı çalışmalarına maddi kaynak sağlıyor.