BİR TUTAM AYDINLIK

Aziz Nesin, aramızdan ayrılışının 31. yıldönümünde, okurları tarafından anılıyor. Sosyal medyada Aziz Nesin haberleri görülüyor. Onun sanatçı kişiliği, toplumsal duruşu, edebiyatımıza katkıları konusunda değerlendirmeler yapılıyor. Nesin'in, insanlarımızın kültürel gelişimi konusundaki katkıları unutulamaz. Bilimsel ve kültürel çalışmalarda, bir yere gelmiş hiç kimse, bu olağanüstü çabayı görmezlikten gelemez. İlkokul çocuğundan, üniversite öğrencisine kadar herkes Aziz Nesin'i tanır. Hatta eserlerini hiç okumayanlar bile onu bilir.

80 YILLIK ÖMRÜNÜ YAZARAK GEÇİRDİ

Nesin yüzden fazla esere imza atmıştır. Bu eserler üst üste konduğu zaman boyunu geçer. Hiç durmadan yazmış, üretmiş, eserler vermiş; bu çalışmayı halkına borç olarak görmüştür. Onların vergileriyle okuduğunu, bir yerlere geldiğini söyler. Yazdığı her eser ses getirmiş, çok okunmuştur, inceleme ve değerlendirmelere konu olmuştur. Seksen yıllık ömrünü dolu dolu geçirdi. Kitaplarının gelirini Nesin Vakfı'na bağışladı; her yıl dört çocuğu ilkokuldan, üniversiteye kadar yaşama hazırlamaya çalıştı. Bunlar bir yazar için son derece değerli, paha biçilmez çalışmalardır. Bilimsel, akılcı ve laik düşünen insanlar, Aziz Nesin'in bu çalışmalarına yüksek bir değer biçiyor.

TAM AZİZ NESİN'LİK

Aziz Nesin'in çok hızlı bir yazma tekniği vardır. Bu hız onun eserlerinin kalitesini hiç düşürmemiş, tam tersine artırmıştır. Okuma tutkunları onun eserlerini severek, anlayarak, tartışıp konuşarak özümsemiştir. Halktan insanlar, toplumsal olaylar karşısında değerlendirme yaparken, " tam Aziz Nesinlik " deyimini kullanır. Hatta günümüzde yaşananlara bakarakNesin'in ne kadar haklı ve öngörülü olduğunu söylüyorlar.

Beni etkileyen eserlerinden biri İnsanlar Uyanıyor başlıklı eseridir. Bir otobüs yolculuğunda eseri yutarcasına okudum, bitirdiğimde yolculuğun nasıl geçtiğini anlayamadım. Okurken, gülümseme hiç eksik olmadı yüzümden. Toplumda yaşananları gülünçleştirerek bizi düşünmeye çağırmıştır. Düşündüğümüzde, yaşananları sorguladığımızda, eleştirelliği yaşama geçirdiğimizde, kendimiz olabiliriz ancak. İnsan kişiliğini geliştirmenin ne kadar gerekli olduğunu, yazdıklarında hep duyumsatmıştır. Bu kitaptaki hikâyelerde kişisel eksiklikler, hatalı davranışlar, gülünç yanlar, gülmece sanatı sınırları içinde verilmiştir. Okuyup bitirdiğinizde rahatlıyorsunuz, mutlu oluyorsunuz, sevinciniz artıyor, yaşama sevinciyle dolup taşıyorsunuz.

ÇOK YÖNLÜ BİR SANATÇI

Böyle Gelmiş Böyle Gitmez adlı eserinde ise; çocukluğundan itibaren kendi yaşadıklarını anlatır. Okurken toplumsal yaşamın tüm girdi çıktılarını görüyorsunuz, benzer durumları siz de yaşamış olduğunuzu anlıyorsunuz. Anlatılanlar çevrenizde yaşadığınız, bildiğiniz, tanışık olduğunuz insanlarla bütünleşiyor, karşılığını buluyor. Anlatılanları eserde okuyunca, Aziz Nesin'in ne kadar iyi bir gözlemci olduğunu anlıyoruz.

Aziz Nesin çok yönlü bir sanatçıdır. Öykücüdür, romancıdır, şairdir, tiyatro yazarıdır, gazetede köşe yazarıdır. Deyim yerindeyse sanatın her alanında kalem oynatmıştır. Çocuklara yönelik eserler de vermiştir. Çocuk, genç, orta yaşlı, yaşlı demeden herkese yönelik eserler yazmıştır. Onun bu üretken yanı, edebiyatımızın gelişmesine büyük katkılar sağlamıştır. Aşağı yukarı ondan etkilenmeyen, ondan yararlanmayan okuyucu yok gibidir. Halkımızın içinden çıkan yüz akı, ender edebiyatçılardan biridir. Onun eserlerini her okuyuşumda heyecanlanırım, bir şeyler öğrenirim, mutlu olurum. 78 Kuşağı, Aziz Nesingibi yazarlardan çok şey öğrenerek topluma, insana, doğaya, çevremize daha sağlıklı ve doğru bakma bilinci kazandı. Aziz Nesin'in dili akıcı, sade, anlaşılırdır; Türkçesi kusursuz denecek kadar güzeldir.

ZÜBÜK

Aziz Nesin'in eserleri sinemaya da uyarlandı. Zübük adlı romanı çok güzel bir şekilde, Kemal Sunal'ın oyunculuğunda, sinemada gösterime girdi. Bu filmin ne kadar beğenildiğini, izleyiciler tarafından çok tutulduğunu biliyoruz. Kemal Sunal'ın Zübük tiplemesi toplumsal taşlamada, önemli bir yer tutar. Zübük'ü izlerken toplumsal sistem, tüm çarpıklığıyla gözlerimizin önüne gelir; burada toplumsal geriliğin eleştirisini görürüz. Filmi izlerken, geri kalmışlığımızın nedenleri üzerine düşünmeye başlarız. Film hem güldürür,hem  düşündürür; hem de yaşamı sorgulamaya götürür bizi.

Aziz Nesin'in edebiyatımıza çok büyük yararları dokunmuş, toplumsal bilincin gelişmesinelâik, demokratik anlayışın yaygınlaşmasındaki katkıları büyüktür. Onun bütün derdi iyi, doğru, ahlâklı insanlar yetiştirmek, insanları derin uykularından uyandırmaktır. O, uyandırma işini kendisine bir görev olarak görmüştür. Nesin kendisini, her zaman yaşadığı toplumdan ve çağından sorumlu tutar. Bu sorumluluğu panellerde, açık oturumlarda, konferanslardaki konuşmalarında göstermiştir. Yaşadığı toplumdan sorumlu bir aydın olarak elinden geleni yapmış, tarihe tanıklık etmiştir. Boyun eğmeyen bir aydın olarak, doğruları söylemekten hiçbir zaman çekinmedi.

AYDINLAR BİLDİRİSİ

Nesin, yazarların kendi sorunlarını örgütlü olarak dile getirmelerini de önayak oldu. Bu çabasını, iki dönem Yazarlar Sendikası başkanlığı süresince de yürüttü. Başkanlığı döneminde, Yazarlar Sendikası toplumda saygın bir yer edindi. Yazar haklarının korunması ve geliştirilmesi de onun döneminde gündeme geldi.

Aziz Nesin toplumdan sorumlu bir yazar olarak, 12 Eylül'den sonra Aydınlar Bildirisi'nin hazırlanmasına öncülük etti. Ülkenin lâik, bilimsel ve aydınlık birikimini bir araya getirmeye çalıştı. Bu bildiri dönemin çok önemli, karanlığa karşı yakılan bir aydınlanma ateşidir. Bir tutam aydınlık ateşi yakarak, dönemin geriye gidişini aydınlar olarak "Dur!" dediler. Bu çalışmalar Aziz Nesin'in öncülüğündeki, önemli toplumsal tepkilerdir.

Çağından ve toplumundan sorumlu bir yazar olarak Aziz Nesin, 1993 Sivas Cankırımı'ndan kıl payı kurtuldu. Aziz Nesin, her konuda sorumlu aydın kimliğiyle, halkımızın gönlünde taht kurdu. Çağının yürekli bir aydını olarak, kalbimizde hak ettiği yeri aldı.

GÜLMECE USTASI

Nesin, Türkiye'nin dünyaya armağan ettiği, büyük bir gülmece ustasıdır. Demirtaş Ceyhun onun için Çağımızın Nasrettin Hocası der. Aziz Nesin ulusal ve uluslararası düzeyde birçok ödülün de sahibidir. 1956-1957 yıllarında İtalya'da iki kez altın ödül; 1966'da Bulgaristan'da Altın Kirpi Ödülü; 1969'da Sovyetler Birliği'nde Krokodil Ödülü; 1975'de Lotus Asya-Afrika Yazarlar Birliği Ödülü; TÜYAP Halkın Seçtiği Yazar Ödülü; 1990 Tolstoy Altın Ödülü; 1992'de Edebiyatçılar Derneği Onur Ödülü; 1995 Abdi İpekçi Barış ve Dostluk Ödülü; Orhan Apaydın Demokrasi ve Barış Ödülü aldı.

Aziz Nesin'i okumak, tanımak, anlamak, öğrenmek toplumsal bilincin gelişmesine yardımcı olur. Okumayı seven insanlar mutlaka Aziz Nesin aydınlığından paylarına düşeni almalı; onun aydınlık düşüncelerinin ışığında yıkanmalıdır.

Edebiyatımızı Nâzım Hikmet, Sabahattin Ali, Orhan Kemal, Yaşar Kemal, Rıfat Ilgaz gibi başka yazar ve şairlerle birlikte dünyaya tanıtan yazarımızdır. Aynı zaman, eserleri en çok yabancı dillere çevrilen bir aydınımızdır. Aziz Nesin gibi büyük yazarlar, ülkemizin aydınlık yüzüdür.