DEV ASTEROİTİN GİZEMİ ÇÖZÜLDÜ

İngiltere açıklarında yaklaşık 40 milyon yıl önce meydana gelen dev bir asteroit çarpmasının, Londra'daki Big Ben'i aşan büyüklükte bir mega tsunamiye yol açtığı kesin olarak doğrulandı. Yirmi yıldır süren Silverpit Krateri tartışmalarına son noktayı koyan yeni sismik bulgular, gezegen tarihinin en büyük felaketlerinden birine ışık tutuyor.

Nature Communications dergisinde yayımlanan son araştırmalar, bilim dünyasını uzun süredir meşgul eden Silverpit Krateri'nin kökenine dair sır perdesini araladı. Yaklaşık 160 metre genişliğinde olduğu hesaplanan devasa bir göktaşı, günümüzden 40 milyon yıl önce İngiltere kıyılarının yaklaşık 130 kilometre açığına düştü. Günümüzde Kuzey Denizi olarak adlandırılan bölgede suların altına gömülen bu canavar asteroit, deniz tabanında gizli ve devasa bir krater yaratarak eşi benzeri görülmemiş bir doğal afeti tetikledi.

BİG BEN'DEN YÜKSEK DALGALAR

Çarpmanın şiddetiyle deniz tabanında oluşan devasa çukur, suyu yerinden ederek kilometrelerce yükseğe fırlattı. Bilgisayar modellemeleri, çarpma anında havaya 1,5 kilometre yüksekliğinde dev bir su ve kaya sütununun fırladığını gösteriyor. Bu devasa su duvarının çökmesiyle birlikte oluşan mega tsunami dalgaları 100 metreyi aşarak, Londra'nın ünlü simgesi Big Ben'den bile daha yüksek bir seviyeye ulaştı ve tarih öncesi Kuzey Denizi boyunca yıkıcı bir hızla yayıldı.

ŞÜPHEYE YER BIRAKMAYACAK ŞEKİLDE

Silverpit yapısının ilk kez keşfedildiği 2002 yılından bu yana, bilim insanları bu oluşumun bir asteroit çarpması mı, yer altı tuz hareketleri mi yoksa volkanik çökmeler mi olduğu konusunda ikiye bölünmüştü. Ancak araştırmacıların kullandığı gelişmiş sismik görüntüleme teknikleri ve deniz sondajlarından elde edilen kaya örnekleri, yirmi yıllık bu tartışmalara kesin bir nokta koydu. Krater tabanında yalnızca aşırı yüksek enerjili çarpışmalar sonucunda meydana gelebilen şoklanmış kuvars ve feldspat kristalleri tespit edildi. Çalışmanın lideri Uisdean Nicholson, elde edilen bu kritik veriler üzerine, "Bulgularımız asteroit çarpmasını şüpheye yer bırakmayacak şekilde kanıtlıyor." açıklamasında bulundu.

TARTIŞMAYI BİTİREN NİHAİ DELİL

Araştırmanın detaylı analizlerine göre, söz konusu asteroit atmosfere batı yönünden oldukça düşük bir açıyla giriş yaparak doğrudan denize çakıldı. Meydana gelen bu sarsıcı dalganın, günümüzde kaydedilen en şiddetli fırtına kabarmalarından bile katbekat büyük olduğu ifade ediliyor. Imperial College London'dan araştırmaya katkı sağlayan Gareth Collins, elde edilen yeni kanıtları tanımlarken, "Bu veriler tartışmayı bitiren nihai delildir." ifadelerini kullandı. Uzmanlar, bu tarihi keşfin hem geçmişteki büyük gezegensel felaketleri hem de gelecekte yaşanabilecek olası çarpışmaların yüzeydeki ve yer altındaki etkilerini anlamak adına büyük bir önem taşıdığını vurguluyor.