İRAN'DA BİLANÇO AĞIRLAŞIYOR

İran’da 28 Aralık tarihinde başlayan ve kısa sürede ülke geneline yayılan protestolar, 180 kentte toplam 512 farklı noktada aralıksız devam ediyor. İran İnsan Hakları Örgütü tarafından paylaşılan son verilere göre, iki haftayı geride bırakan olaylarda hayatını kaybedenlerin sayısı 538’e yükseldi. Bu kayıpların 490’ının protestocu, 48’inin ise güvenlik gücü mensubu olduğu belirtilirken, gözaltına alınanların sayısının 10 bin 600’ü aştığı bildirildi. Hükümet kanadı ise olaylara karşı bir hamle olarak yarın ülke çapında rejim yanlısı yürüyüşler düzenlenmesi çağrısında bulundu. Ayrıca İran Devlet Televizyonu’nun aktardığına göre, Bakanlar Kurulu “ulusal direnişte hayatını kaybedenler” anısına ülke genelinde üç günlük ulusal yas ilan etti.

HALKI DİNLEMEYE HAZIRIZ

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, devam eden olaylara ilişkin yaptığı açıklamada hem itidal çağrısında bulundu hem de dış güçleri işaret etti. Hükümetin halkın ekonomik sorunlarını çözmek konusunda son derece kararlı olduğunu vurgulayan Pezeşkiyan, "Müesses nizam halkı dinlemeye hazır" ifadelerini kullandı. Cumhurbaşkanı, İran halkına seslenerek "yağmacılar ve teröristlerden uzak durma" çağrısı yaparken, olayların arkasında ABD ve İsrail’in kaos çıkarma planlarının yattığını savundu. Gösterilerdeki şiddet olaylarını eleştiren Pezeşkiyan, "Yabancı güçlerle bağlantılı teröristler masum insanları öldürüyor, camileri yakıyor ve kamu mallarına saldırıyor. İsrail isyancılara İran'da istikrarsızlık çıkarmalarını emrediyor" şeklinde konuştu.

İDAM CEZASI UYARISI

Tahran yönetimi, ülkenin tüm eyaletlerine yayılan protestoları bastırmak için İran Devrim Muhafızları ile güç kullanmanın yanı sıra internet kesintisi gibi önlemlere de başvuruyor. İran Dini Lideri Ali Hamaney, eylemcileri "bir avuç vandal" olarak nitelendirerek bu grupların ABD'yi memnun etmeye çalıştığını öne sürdü. Yargı kanadından gelen açıklamalar ise çok daha sert bir ton taşıyor; İran Genel Başsavcısı Muhammed Muvahhidi Azad, göstericileri hedef alarak eylemcilerin "Allah düşmanı" sayılabileceğini belirtti. İran ceza kanunlarına göre idamla cezalandırılabilen bu suçlamayla ilgili olarak devlet televizyonu, protestoculara yardım edenlerin dahi aynı kapsamda yargılanabileceğini duyurdu.

ABD ÜSLERİNE TEHDİT

Washington yönetiminin protestoculara yönelik "yardım etmeye hazırız" mesajı ve olası müdahale söylentileri Tahran'da sert karşılık buldu. İran Parlamentosu Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ABD'den gelebilecek herhangi bir saldırıya misilleme yapacaklarını açık bir dille ifade etti. Galibaf, olası bir müdahale durumunda Tahran yönetiminin sadece İsrail’i değil, bölgedeki Amerikan askeri üslerini de meşru hedef olarak göreceğini vurguladı. Bu açıklamalar, 2025 yılının Haziran ayında yaşanan ve "12 Gün Savaşı" olarak adlandırılan, tarafların birbirine füzelerle saldırdığı çatışma dönemini akıllara getirdi.

İSRAİL ALARMA GEÇTİ

Bölgedeki tansiyon yükselirken Reuters'a konuşan İsrailli yetkililer, İran'a yönelik olası bir ABD müdahalesi ihtimaline karşı İsrail ordusunun alarm durumuna geçtiğini öne sürdü. İsrail'in güvenliğinden sorumlu kaynaklar, söz konusu alarm durumunun detayları hakkında bilgi vermezken, diplomatik trafiğin hızlandığı gözlemlendi. ABD'li yetkililer, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu arasında Gazze, Suriye ve İran konularının ele alındığı bir telefon görüşmesi gerçekleştiğini açıkladı. Netanyahu geçtiğimiz hafta verdiği bir röportajda, "Eğer İran İsrail'e saldırırsa bunun korkunç sonuçları olur, İran'ın içinde neler oluyor görmeliyiz" ifadelerini kullanmıştı.